Prvi Srpski Ustanak

Razbijeni Srbi ipak ne izgube prisustvije duha, ni kuraži, da za
slobodu svoju mreti nežale; stanu se opet u Crnom-vrhu za napad na
Turke skupljati. Kara-Đorđe ode u Temnić, pa potom i u Levač, te sav
narod okruga Jagodinskog na oružije podigne; pa po drugi put sa većom
vojskom na Jagodinu 16. marta dođe, sa sviju strana Jagodinu obkoli i
na juriš varoš uzme, mnoge Turke pobije i zarobi, koje ozlojeđeni Srbi
zbog prve bitke sve izseku, varoš opljene i zapale.

No Dahija
Kučuk-Alija kako je saznao, da Kara-Đorđe veliku vojsku opet kupi da na
Jagodinu udara, i kad je čuo da on na Jagodinu ide, iziđe iz Jagodine
sa Gušancem-Alijom i sa 1000 njegovi Krdžalija, pređe Bjelicu i provuče
se kroz Crni-vrh preko Lipara, udari na Kragujevac, i odatle preko
Belosavaca i Koraćice na Topolu, gdi Kara-Đorđevu kuću, vodenicu, ambar
čardake, i druge zgrade popali, ranu svu pokupi i ode Beogradu.

Kara-Đorđe
kad osvoji Jagodinu ostavi tu Jagodinske starešine da obdržavaju red i
poredak u narodu, da čuvaju da nebi Turci od Ćuprije prodrli, i da
vojsku svagda pripravnu imadu. Pa se sa svom svojom vojskom krene za
Kučuk-Alijom i Gušancem u poteru. No kako su oni po izmakli bili;
Kara-Đorđe u putu ostavi pešake, da polako idu, uzme sve konjanike i
najkraćim putovima koje je on poznavo pojuri, da bi Kučuk-Aliju
preteko, no jedva ga na konaku u Ropočevu stigne; i kad vidi da su se
Turci oko vatri koje su naložili bili, razazurili - raskomotili - on
onda zapovedi te konjanici konje odjašu i podalje od Turaka u jednom
lugu povežu; pa onda uzme ljude, i potajno prikuči se bliže Turaka, pa
na one koji su oko vatre sedili i ležali iz pomrčine opali iz pušaka, i
ubije deset Turaka i mnoge ji rani, i htene ji još tući, no Turci u
Talambase učine uzbunu i odma vatre pogasu pa ne spavajući svunoć, u
zoru pojašu konje i odjure preko sela Vrčina Beogradu.

Kad
Kučuk-Alija sa Turcima iz Ropočeva pobegne. Kara-Đorđe sutradan posle
podne u dva sata u Ropočevu dočeka vojsku koja je za 14 sati od
Jagodine došla, pa je raspusti kućama da vojnici svoje poslove
svršavaju, i da su uvek gotovi da na poziv u boj pođu. Pa učini poruke
i razašlje pisma po svoj Srbiji da se narod gdi nije usto protivu
Turaka, na ustanak pokrene, i da se oko oni varoši iz koji Turci nisu
isterati ili pobegli, i oko gradova, čuva da u sela Turci neizlaze, i
da se u narodu održava red i poredak; a pored toga da sve starešine, sa
pojedno dva do tri glavna čoveka na skupštinu u Ostružnicu 9. Aprila
dođu.

...

Od početka ustanka, do odlazka Bećir-Paše u
Bosnu, razbio je kara-Đorđe sa Srbima Turke na 24 mesta, i to lično on
predvodeći vojsku, prvo u manjim bojevima: na Sibnici, Orašcu i Vrbici,
- Kragujevačkog, i Drlupama i Ropočevu, Beogradskog okruga, u većim
bitkama; na Rudniku Rudničkog i Batočini Kragujevačkog okruga; na
Jagodini dvaput, prvije put bio suzbijen, a drugi put kad je više
vojske pribrao, na juriš ju je osvojio. Posle toga, pod Vojvodom Vasom
čarapićem na Leštanima; u više bojeva oko Topčidera, i oko Vračara;
potom, lično na Požarevcu, gdi mu se Turci predadu, na Smederevu gdi
Turke iz Varoši stera u Grad, i Grad u Muaseli, odatle opet u više
bojeva na Vračaru, na Sopotu, Kumodražu i Željezniku. A na Jugo-Zapadu
pod Vojvodom Jakovom Nenadovićem na Beljinu 23. Februara, na Valjevu i
u Svileuvi 28. Februara, na Šabcu gdi je Varoš osvojen, 7. Marta, na
Čokešini 18. Aprila, i na Šabcu opet, gdi su Turci 20. Aprila Grad
Šabački Jakovu predali. Posle toga omanji bojeva na Lešnjici, Lipnici i
Loznici, i opet na Šabcu, i pored ti više, i omanji bojeva i čarkanja
Srbi sa Turcima imali su i na drugim mestima; i svuda Turci pobeđivani
bili su, i iz ovi označeni mesta prognati.


Izvodi iz knjige Konstantina N. Nenadovića o Karađorđu, izdate u Beču, 1883. godine

stara-jagodina.blogspot.com